Βιταμίνη D, η προ-ορμόνη του Ήλιου

Βιταμίνη D, η προ-ορμόνη του  Ήλιου

Μεγάλη συζήτηση έχει γίνει τα τελευταία χρόνια για μια όχι και τόσο άγνωστη βιταμίνη , τη βιταμίνη  D.  Η ανακάλυψη της τοποθετείται στην εποχή της βιομηχανικής επανάστασης και συσχετίστηκε με το ραχιτισμό . Οι πρόσφατες μελέτες ωστόσο έχουν δείξει πολλές δράσεις της που μέχρι πρόσφατα ήταν άγνωστες. Τα νεότερα δεδομένα στον χώρο της ιατρικής μας επιτρέπουν να τη  χαρακτηρίσουμε ως προ-ορμόνη.

Πρόκειται για μια λιποδιαλυτή βιταμίνη που σχηματίζεται στον οργανισμό μέσω απορρόφησης της υπεριώδους ηλιακής ακτινοβολίας (χοληκαλσιφερόλη) από το δέρμα και από ορισμένες τροφές (εργοκαλσιφερόλη) πλούσιες σε βιταμίνη D. Υποδοχείς μέσω των οποίων δρα υπάρχουν στα οστά, στο έντερο , στον προστάτη , στον εγκέφαλο, στο μαστό, στα αγγεία, στην καρδιά και το ανοσοποιητικό σύστημα.

Η πιο γνωστή δράση της είναι η αύξηση της απορρόφησης του ασβεστίου και του φωσφόρου από το έντερο για την διατήρηση υγειών οστών αλλά και τη βελτίωση της νευρομυικής λειτουργίας. Χωρίς την παρουσία της το ασβέστιο από τις τροφές δεν μπορεί να απορροφηθεί. Άλλες δράσεις της είναι η μείωση των φλεγμονών , ενδυνάμωση του ανοσοποιητικού συστήματος , ρύθμιση του σακχάρου , πρόληψη των νοσημάτων του καρδιαγγειακού, ρευματοειδούς αρθρίτιδας αλλά και κάποιων τύπου καρκίνου ( παχύ έντερο , μαστός , δέρμα , λέμφωμα και πάγκρεας ).

Υπό φυσιολογικές συνθήκες το περίπου 90% της βιταμίνης στον ανθρώπινο οργανισμό προέρχεται από την ηλιακή ακτινοβολία, πράγμα που όμως σπανίως επιτυγχάνεται. Η ατμοσφαιρική ρύπανση , το φαινόμενο του θερμοκηπίου, η ευρεία χρήση αντιηλιακών ( που ωστόσο είναι απαραίτητα)  ειδικά σε περιοχές που είναι πάνω από τον 35ο παράλληλο έχουν μετατρέψει την ανεπάρκεια βιταμίνης D σε επιδημία. Η απορρόφηση της εξαρτάται επίσης από την ηλικία, από την εποχή του έτους και τη μελανίνη του δέρματος. Τροφές οι οποίες περιέχουν βιταμίνη D3, που όμως δεν μπορούν να καλύψουν τις ημερήσιες ανάγκες, είναι το αυγό , το συκώτι και τα λιπαρά ψάρια.

Το ερώτημα λοιπόν που προκύπτει από τα ανωτέρω είναι : ποιος πρέπει να κάνει έλεγχο για βιταμίνη D?

  • Ηλικιωμένα άτομα μεγαλύτερα από 50 ετών και γυναίκες στην εμμηνόπαυση.
  • Άτομα με περιορισμένη έκθεση στον ήλιο και υπερβολική χρήση αντιηλιακών.
  • Άτομα με παθήσεις του πεπτικού συστήματος.
  • Υποπαραθυρεοειδισμός (ιδιοπαθής, μετεγχειρητικός μετά από θυρεοειδεκτομή ).
  • Παχυσαρκία και σακχαρώδης διαβήτης.
  • Βρέφη που θηλάζουν και παιδιά στην εφηβεία.

Θεωρητικά έκθεση 15-20 λεπτά στον ήλιο μεταξύ 10 πμ και 2 μμ  τρεις φορές την εβδομάδα είναι αρκετή για να καλύψει τις ανάγκες σε βιταμίνη D. Στην πράξη σπανίως επιτυγχάνεται με αποτέλεσμα να γίνεται απαραίτητος ο προσδιορισμός των επιπέδων 25OHD στο αίμα και αναλόγως αντιμετώπιση της πιθανής ανεπάρκειας. 

                Δεν πρέπει ωστόσο να γίνεται χορήγηση βιταμίνης D χωρίς προηγούμενο έλεγχο γιατί  υπάρχει κίνδυνος υπερβιταμίνωσης. Η υπερβιταμίνωση είναι μια σπάνια κατάσταση που εκδηλώνεται με ναυτία, έμετο, πολυουρία, πολυδιψία, αδυναμία , νευρικότητα , κνησμό, υψηλή αρτηριακή πίεση, σχηματισμό λίθων στα νεφρά.

                Η διατήρηση φυσιολογικών επιπέδων της βιταμίνης D στον οργανισμό είναι σημαντική για την προστασία και τη διατήρηση της καλής υγείας των οστών,  τη βελτίωση της ποιότητας ζωής και παράλληλα την πρόληψη διαφόρων παθολογικών καταστάσεων.

 

Νικόλαος Κλωνάρης

Ενδοκρινολόγος –Διαβητολόγος

Λ. Βείκου 15-17, Γαλάτσι

Τηλ. Επικ:  210 2221445

To Pharmadvice σας προτείνει

-35%
ΝΕΑ ΜΕΙΩΜΕΝΗ ΤΙΜΗ
Solgar Vitamin D3 2500iu Liquid 59ml
Συμπλήρωμα βιταμίνης D3
}
-35%
ΝΕΑ ΜΕΙΩΜΕΝΗ ΤΙΜΗ
Solgar Vitamin D3 2200iu 50caps
Συμπλήρωμα βιταμίνης D3
}
ΕΞΑΝΤΛΗΘΗΚΕ
-40%
Power Health Classics Platinum Vitamin D3 1.000iu 60tabs
Για την καλή υγεία των οστών, των δοντιών,των μυών & την..
}
-35%
Solgar Vitamin D3 1000iu 100softgels
Συμπλήρωμα βιταμίνης D3
}